Wat zijn rolrechten?
Rolrecht is een belasting die geheven wordt op de inschrijving van iedere zaak die wordt ingeschreven op de algemene rol, in het register van de verzoekschriften of in het register van de vorderingen in kort geding op de vredegerechten en de politierechtbanken, de rechtbanken van eerste aanleg en de ondernemingsrechtbanken, de hoven van beroep en het Hof van Cassatie.
Strafzaken, fiscale zaken, vorderingen in het kader van een insolventieprocedure (faillissementszaken) of de gerechtelijke reorganisatie en sociale zaken die gebracht worden voor de arbeidsgerechten zijn in de regel vrijgesteld.
In familiezaken is in eerste aanleg geen nieuw rolrecht verschuldigd wanneer in een reeds bestaand familiedossier een nieuw of aanvullend verzoekschrift wordt neergelegd m.b.t. zaken die geacht worden spoedeisend te zijn(1) gelet op het principe van de voortdurende aanhangigheid voor de familierechtbank. In deze gevallen is echter wel rolrecht verschuldigd telkens wanneer hoger beroep wordt ingesteld.
Ook in geval van herinschrijving op de rol, nadat de zaak ambtshalve werd weggelaten, is opnieuw rolrecht verschuldigd.
(1) Zie art. 1253ter/4 §2 Ger.W.
Nieuwe regeling met ingang van 1 februari 2019
Vroeger moest eerst een rolrecht betaald worden door de eisende partij vooraleer een zaak op de rol kon worden ingeschreven, zoniet kon de zaak niet behandeld worden. Nadien werd door de rechter beslist wie het rolrecht uiteindelijk moest dragen.
Vanaf 1 februari 2019 moet het rolrecht niet langer meer worden betaald door de eisende partij op het ogenblik dat de zaak op de rol wordt ingeschreven. Zodra de rechter in de zaak een eindbeslissing neemt zal hij ook beslissen wie de rolrechten moet betalen.
Het rolrecht wordt ook betaalbaar op het moment dat de zaak op verzoek van partijen op de rol wordt doorgehaald of ingeval deze ambtshalve door de rechter van de rol wordt weggelaten.
Wie hoger beroep wenst in te stellen moet er rekening mee houden dat de rolrechten waartoe hij door de rechter in eerste aanleg eventueel werd veroordeeld eerst moeten betaald worden vooraleer de zaak kan worden ingeleid in graad van hoger beroep.
Tarieven
Vredegerechten en politierechtbanken
50 euro
Rechtbanken van eerste aanleg en ondernemingsrechtbanken (vroegere rechtbanken van koophandel)
165 euro
Hoven van beroep
400 euro
Hof van Cassatie
650 euro
Wie moet het rolrecht betalen?
Dit is in principe de partij die in het ongelijk wordt gesteld. In bepaalde gevallen zal de rechter de rolrechten verdelen tussen de partijen in de mate waarin zij in het ongelijk worden gesteld.
Ingeval de partijen om de doorhaling van de zaak op de rol verzoeken of ingeval de zaak ambtshalve van de rol wordt weggelaten worden de rolrechten ten laste gelegd van de partij die de zaak op de rol heeft doen stellen.
Deze veroordeling heeft een definitief karakter en is onmiddellijk betaalbaar aan de fiscus.
Wanneer moet het rolrecht worden betaald?
Wie door de rechter werd veroordeeld tot betaling van rolrechten ontvangt na verloop van tijd een uitnodiging tot betaling van de FOD Financiën.
Dit bericht ziet er als volgt uit:
In geval van betalingsproblemen kan u altijd proberen een afbetaling te krijgen.
U ontving een betaalbericht
Alhoewel het College van hoven en rechtbanken geen gegevens heeft van de verschillende rechtscolleges, vindt u hier wat meer uitleg om te achterhalen op welk rechtscollege het bedrag betrekking heeft.
Kijk eerst op de voorzijde van het bericht en zoek het te betalen bedrag:
Tarieven.
Vredegerechten en politierechtbanken
50 euro
Rechtbanken van eerste aanleg en ondernemingsrechtbanken (vroegere rechtbanken van koophandel)
165 euro
Hoven van beroep
400 euro
Hof van Cassatie
650 euro
Op die manier weet u al over welk soort rechtscollege het gaat.
Kijk dan op de achterzijde van het bericht.
Onder "Neem contact op met de FOD Justitie " staat een adres.
Boete bij laattijdige betaling
Opgelet: betaal tijdig zoniet riskeert u naast het rolrecht nog een boete van de helft van de rolrechten met een minimum van 25 euro en een maximum van 325 euro.
Vragen?
Indien u over een advocaat beschikt is deze de meest aangewezen persoon om u verdere uitleg te geven waarom u dit bedrag moet betalen.
Indien dit niet het geval is kan u aanvullende inlichtingen bekomen op de griffie. De griffie mag u echter geen verder advies geven i.v.m. uw rechten of de wijze waarop uw deze kan uitoefenen.
FAQ
U moet in dit geval zo snel mogelijk contact opnemen met de griffie van de rechtbank die het vonnis heeft uitgesproken. Enkel zij kunnen het invorderingsmandaat annuleren.
Wanneer u een betaling heeft uitgevoerd voor een rolrecht waarvan het invorderingsmandaat werd geannuleerd, dan zal dit bedrag u in principe worden teruggestort.
Heeft u echter andere openstaande schulden bij de FOD Financiën, dan wordt de betaling gebruikt om deze andere schulden aan te zuiveren.
Wilt u weten voor welke schulden uw betaling werd gebruikt, neem contact op met de FOD Financiën:
- Via het contactformulier (Kies het onderwerp “Alle vragen over belastingen, betalingen en terugbetalingen”).
- Via het contactcenter: 02 572 57 57 (Gebruik de telefoniecode “19215”)
De pro deo bijstand werd u verleend omwille van uw financiële situatie. Zolang uw financiële toestand niet is verbeterd, zal de FOD Financiën niet overgaan tot de gedwongen invordering. U kunt deze rolrechten wel vrijwillig betalen.
Wanneer uw bestaansmiddelen aanzienlijk zijn gestegen bent u verplicht te betalen en zult u eveneens een betaaluitnodiging van de FOD Financiën ontvangen.
U kunt het betaalde bedrag terugkrijgen op voorwaarde dat u kunt aantonen dat uw financiële situatie niet is gewijzigd ten opzichte van het ogenblik waarop u de pro deo bijstand werd toegekend en voor zover u geen andere openstaande schulden heeft bij de FOD Financiën.
Het feit dat de andere partij nog niet tot betaling van zijn deel van het rolrecht is overgegaan, zal geen hindernis vormen voor het van start kunnen gaan van de beroepsprocedure.
U kan de FOD Financiën contacteren via het contactcenter: 02 572 57 57 (Gebruik de telefoniecode "19215").
Meer informatie?
De fiscale wetgeving m.b.t. de rolrechten kan u hier kan downloaden:
- 14 OKTOBER 2018. — Wet tot wijziging van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten teneinde de griffierechten te hervormen (BS, 20 december 2018)
- 14 OKTOBER 2018. — Wet tot wijziging van het Wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten teneinde de griffierechten te hervormen. — Erratum (BS, 8 mei 2019)
- 28 JANUARI 2019. — Koninklijk besluit betreffende de uitvoering van het wetboek der registratie-, hypotheek- en griffierechten en het houden van de registers in de griffies van de hoven en rechtbanken (BS, 31 januari 2019)
De omzendbrieven i.v.m. de toepassing van deze wetgeving vindt u hier: